Предлог-законот воведува централизиран систем за електронско фактурирање, управуван од Управата за јавни приходи, преку кој се издаваат, примаат, валидираат, прифаќаат, одбиваат, исправуваат, сторнираат, чуваат и евидентираат е-фактури и поврзани документи во структуриран електронски формат. Целта е модернизација на фактурирањето, поголема даночна и сметководствена транспарентност и автоматизирана обработка.
- Систем и валидација: Пристапот до системот е можен преку API интеграција, клиентска, веб или мобилна апликација. Валидираната е-фактура добива единствен идентификатор и електронски временски жиг; валидацијата потврдува техничка усогласеност, но не и материјална точност, законитост или даночен третман на трансакцијата.
- Опфатени документи: Системот ги опфаќа фактурите, книжните одобренија и задолженија, авансните фактури, ДДВ-извештаите, фактура/испратница, времените ситуации за градежни работи, испратници, повратници, интерни фактури, извештаи за увоз и други пропишани документи.
- Задолжителна содржина: Е-фактурите треба да содржат идентификатори, датуми, податоци за издавачот и примателот, детали за трансакцијата, попусти, даночна основица, стапка и износ на ДДВ, вкупен износ, правен основ за ослободување или посебен ДДВ-третман и овластен потписник.
- Правна важност: Е-фактурата е правно важечка кога е издадена преку системот во структуриран формат, потпишана со квалификуван електронски потпис и валидирана. Печатениот визуелен приказ може да има доказна сила и да се провери преку QR-код.
- Издавање, прием и одговор: Фактурата се смета за издадена и примена кога е достапна во системот и е испратено електронско известување. Примателот може да ја прифати или одбие до 10-тиот ден од следниот месец; доколку не постапи, се смета дека фактурата е прифатена за даночни и сметководствени цели.
- Исправки, чување и прекин на системот: Само издавачот може да исправи или сторнира е-фактура преку системот со нова поврзана фактура. Е-фактурите се чуваат согласно даночните правила и се достапни за преземање до две години по годината на издавање. Ако системот е недостапен 24 часа непрекинато, фактурите може да се издаваат надвор од системот, но мора да се внесат во рок од пет работни дена по повторното воспоставување.
На кого се однесува Предлог – законот: Обврската се однесува на ДДВ-обврзници, деловни субјекти кои не се регистрирани за ДДВ, одредени физички лица што вршат дејност, буџетски корисници, јавни и државно контролирани субјекти, Народната банка, даночни застапници, субјекти поврзани со присилна наплата и извршување, приматели при самофактурирање и одредени ДДВ-должници. Исклучоци се дел од трансакциите со фискална сметка, јавни набавки во одбрана и безбедност, одредени ДДВ-ослободени трансакции, посебни ДДВ-субјекти и крајни потрошувачи.
Рокови: доброволната регистрација започнува на 1 октомври 2026; задолжителната примена започнува за ДДВ-обврзници и одредени јавни/државни субјекти на 1 април 2027, за правни лица што вршат дејност и не се регистрирани за ДДВ на 1 јули 2027, за буџетски корисници и државно/општински финансирани институции на 1 октомври 2027, а за сите субјекти што вршат трансакции на 1 јануари 2028.